Tijdschrift

In bijlage de inhoud Shrapnel 208 nr. 3

Blz. 2: Beeldenreeks over het oorlogsmonument op Sart-Tilman

Blz. 5: In het mondingsgebied van de IJzer werd bij momenten hevig strijd geleverd

“Van de ruïnes van Nieuwpoort-Bad en -Stad bleven enkel nog kelders over die beschutting gaven aan hoofdkwartieren en hulpposten. De twee godverlaten woonkernen en het omliggende platteland verborgen een ongelofelijk labyrint van onderaardse galerieën. De manschappen bewogen zich als mollen en je kon, als je door een opening in Koksijde de loopgraven binnen kroop door een opening in de eerste linie weer buiten kruipen zonder het daglicht te zien.” (Jean Cocteau) Freddy Vandenbroucke

Blz.17: Britse besluitvorming met betrekking tot de Dardanellen-operatie van 1915/16 (deel3) Hoe de interne meningsverschillen in Whitehall leidden tot de mislukking van de Gallipoli-operatie in 1915

Hans Terpstra

Blz.25: La bataille du Matz: de strijd in juni 1918 bij Compiègne Eric R.J. Wils

Op de Rue d’Enfer werden op 11 juni 1918 drie alom bekende foto’s genomen van een Frans bataljon dat dekking zocht in het talud van de weg. Beklemmende en gruwelijke iconen van de strijd in dit gebied, die het hoogtepunt vormde van een op 9 juni 1918 begonnen Duitse aanval richting Compiègne.

Blz.31: Franse tanks aan de Matz Herman Verstraete

Voor de 163 ingezette Franse tanks duurde die veldslag aan de Matz slechts twee dagen, de elfde en de twaalfde juni.

Blz.37: ‘Mîr wëlle bleiwe wat mîr sin’ Johan Vermeeren

Op de avond van de eerste augustus stak een compagnie van het 7. Rheinische Infanterie-Regiment Nr. 69 onder Leutnant Feldmann rond zeven uur in het noordoosten van Luxemburg de grens over. De Duitsers bezetten het station van Troisvièrges en begonnen de spoorlijn op te breken.

Blz.43: Gedoe om een Gouden Dame Johan Vermeeren

Sinds 1923 herinnert het Monument du Souvenir van Claus Cito de Luxemburgers aan de offers die hun landgenoten brachten tijdens de Eerste Wereldoorlog. Blikvanger van het monument is d’Gëlle Fra, een verguld vrouwenbeeld dat door de jaren heen garant heeft gestaan voor een hoop gedoe.

Blz.47: Brief van de Kemmelse burgemeester Bruneel Gustave de la Warande

Freddy Vandenbroucke

Dat het ‘samenleven’ van de burgerbevolking, kort achter de frontlijn, met Britse militairen verre van gemakkelijk was bewijst deze brief van de burgemeester van Kemmel aan een Belgische minister:

Blz.53: Curzio Malaparte, een volbloed Italiaanse patriot, halfslachtige fascist, politieke kameleon, vermaard journalist en schrijver, tussenin een toonbeeld van de ‘Italian lover’

Freddy Vandenbroucke

Curzio Malaparte werd op 9 juni 1898 geboren als zoon van een mooie Lombardijse, Evelina en een Duitse fantast en avonturier, Erwin Suckert. Die ‘kruising’ levert een apart soort schrijver en journalist op.

Blz.59: Philippe Leclerc de Hautecloque een naam als een klok… Freddy Vandenbroucke

De Hautecloque’s worden omschreven als gentilshommes campagnards, zeg maar landelijke, lagere adel met roots in Picardië. Deze ancienne noblesse die teruggaat tot de 12de eeuw, had enkele illustere voorvaderen en zou ook in de 20e eeuw van zich laten spreken. De meest bekende is Philippe Leclerc de Hautecloque die aan het hoofd van de 2e Division Blindée in 1944 Parijs bevrijdde.

Blz.63: Vlaamse vaandelvluchtigen, een onzeker lot tegemoet Freddy Vandenbroucke

Toen het clandestiene Legercomiteit, na de oorlog de Frontbeweging genoemd, sublieme deserteurs door de vijandelijke linies stuurde, waagde het zich op een vervaarlijk helend vlak.

Blz.67: ‘Il fallait légitimer cette guerre totale’ (vertaling Herman Verstraete)

Interview verschenen in L’Expresse, 3/8/2014, met emeritus hoogleraar Gerd Krummeich, universiteit Heinrich Heine Düssseldorf vertaald door Herman Verstraete.

Blz.69: The Millionaires’ Unit: An American at Schore Luc Vanacker

Toen Alfred Ronse op tweede kerstdag 1918 zijn boerderij in Schore bezocht, trof hij er op de ruïnes van de gebouwen het levenloze lichaam aan van een Amerikaanse piloot. Het lijk was in gevorderde staat van ontbinding, het gezicht aangevreten door ratten, maar de helm en de jas zaten nog vast.

Blz.75: Het interneringskamp Wallantskapelle Guido Mahieu & Luc Vanacker

De kans dat u nog van het dorp Wallantskapelle gehoord hebt, is klein, want het dorp bestaat niet. Of beter, het bestaat niet meer.

Blz.79: Marseille: Als havenstad een vat vol bedrijvigheid Freddy Vandenbroucke

Van de oorlogshandelingen hebben de Marseillezen niets gemerkt, des te meer passanten voorbij zien komen van en naar de oorlog via de haven.

Blz.84: James Mac Carthy; een jeugdige Australiër vond zijn graf in Vlaanderen

Chris Schalkens

Op 1 november 1914 verliet de 1st Division van de Australian Imperial Force (AIF) het land. Op 5 december arriveerden de manschappen in hun trainingskamp in Egypte. James McCarthy voegt zich bij de AIF 12 de-cember van datzelfde jaar. Hij krijgt er het stamnummer 886. Hij is dan, volgens zijn eigen verklaring, 18 jaar.

Kortere bijdragen: blz. 34: Gino Lecomte: ‘Seeflugstation Flandern II’; blz. 36: Luc Vanacker: De ge-boorte van de RAF; blz. 51 ‘Het merkwaardige verhaal van een Franse zwaar oorlogsvalide’ uit ‘Van den

Grooten oorlog’; blz. 52: Freddy Vandenbroucke: ‘Over spionnen en ander guur volk’; blz. 74: rechtzetting; blz.78: Luc Vanacker: ‘Spaanse griep’; blz 82: Johnny Driesen: Het oorlogsverhaal van de Antwerpse soldaat Waltherus Arthur Van Vlimmeren – Jeannick Vangansbeke: Remise is niet langer

 

Inhoud van Shrapnel 2018 nr. 2

Blz. 2: Het oorlogsmonument aan de Allerheiligen-watervallen bij Oppenau

Blz. 3: De wezen van de Ieperse Burgerlijke Godshuizen en WO I-Francis Devlamynck

Op de vooravond van de Eerste Wereldoorlog bestuurde de Ieperse Commissie der Burgerlijke Godshuize. Voor elk van die ge-stichten bracht de oorlog een jarenlange vluchtelingenstroom op gang.

Blz. 19: Parijs onder vuur !  – Eric R.J Wils/ Herman Verstraete/ Freddy Vandenbroucke

Wat hadden de ingenieurs van de Duitse wapenfabrikant Krupp nu weer bedacht om de Franse bevolking te belagen?

Blz. 28: De gevechten op de Kezelberg-Jan Vancoillie

Van aan de weg Menen-Ieper tot de weg Menen-Roeselare zijn twee compagnies van het 1ste bataljon van het Beierse Reserve-Infanterie-Regiment 1 (I/Bayr. Res. Inf. Regt. 1) opgesteld als voorposten. De 1ste compagnie bezet een voorpostenlijn langs de weg naar Roeselare. De Kezelbergmolen wordt ook bezet als voorpost.

Blz. 31: Hermann Göring’s Eerste Oorlog – Freddy Vandenbroucke

“Al vroeg werden de egomane trekjes van zijn karakter duidelijk. Hermann wordt of een groot man of een boef, zei zijn moeder”. Hij werd een groot man én een boef.

Blz. 39: Monument Landowski wacht op bevrijding – Waldemar Ysebaert

Beeldhouwer Paul Landowski (1875-1961) sleepte na de Eerste Wereldoorlog. De ene na de andere miljoenenopdracht binnen voor het maken van monumenten voor de eeuwigheid. De meeste staan onwrikbaar verankerd in het landschap. Sommige gedenktekens vielen ten prooi aan nieuwe conflicten

Blz. 44: De expressionist Erich Heckel en Oostende 1915-1918 – Wim Degrande

“Sinds de 6.III ben ik in dienst in het Etappe-gebiet. Onze Zug is één van degene zich het verst naar voor bevindt, eigenlijk al in het Operationsgebiet. We kunnen de machinegeweren en de kanonnen horen. We halen de gewonden van de Verbandplätzen achter het front af en brengen ze per spoor naar Roeselare vanwaar ze dan verder getransporteerd worden naar de Feldort-lazarette of naar Gent”.

Blz. 47: De strijd om de Dardanellen (deel II) – Menno Wielinga

Uit het verloop van de strijd om de Dardanellen was vanaf 18 maart 1915 duidelijk dat de Britse Marine er niet in zou slagen Constantinopel te bereiken zonder hulp van een grote landlegermacht. Dit landleger zou het schiereiland van Gallipoli moeten veroveren waarna de Marine ongehinderd door de Dardanellen kon opstomen naar Constantinopel nadat alle mijnenvelden waren opgeruimd.

Blz. 62: Helmuth von Moltke, de mens in zijn uniform – Robert Schulze

De in september 1914 op een zijspoor gezette Moltke schreef in november 1914: “De spirituele vooruitgang van de mensheid is slechts mogelijk door Duitsland. Daarom zal Duitsland deze oorlog niet verliezen; het is de enige natie die het thans op zich kan nemen om de mensheid naar een hogere bestemming te leiden.”

Blz.67: De Frontbeweging: de strijd om erkenning en evenwaardig gebruik van de volkstaal – Freddy Vandenbroucke

De Vlaams – geëngageerde kapelaan Cyriel Verschaeve verwoorde het zo en legde wellicht ongewild de vinger op de wonde: “Gewoonlijk zeggen de officieren niets in het Vlaams. Is Vlaamse volstrekt nodig, dan bedienen ze zich van de sergeanten. Die spreken dan in naam van des konings en der hoogste gezagsbekleders geen Vlaams, maar ’t platste Gents, Antwerps, Leuvens, Brugs, Brussels of wat dan ook”.

Blz.71: Hier ist etwas Loos (deel II) – Yves Derveaux

In deel 1 van dit artikel (zie Shrapnel 2018/1) kon u lezen hoe korporaal Fritz Schlegelmilch na een verkwikkend verlof in Ma-nebach en een kort verblijf in Roeselare halsoverkop het front rond Ieper moest verlaten om naar Hulluch te trekken. Daar zouden hij en zijn regiment, het RIR 233, deelnemen aan wat later zou bekend worden als de Slag bij Loos. Van 3 tot 18 oktober zal Schlegelmilch bijna ononderbroken in het oog van de Britse storm staan, die alles uit de kast haalt om een doorbraak aan het westfront te realiseren. Zijn dagboek – achteraf geschreven op basis van zijn brieven en herinneringen – levert ons een unieke kijk op de Duitse kant van het verhaal.

Blz.77: Maandag 4 november 1918: Het laatste bezoek van de Duitse keizer Wilhelm II aan zijn troepen  – Walter De Swaef

Pastoor Frans Voortman van Vlekkem, een kleine deelgemeente van Erpe-Mere, schrijft in het Liber Memorialis van zijn parochie dat de Duitse keizer Wilhelm II op 5 november 1918 gezien zou zijn in zijn auto op de vlucht van Sint-Lievens-Houtem via Bam-brugge naar Aalst. Lang dacht men dat dit een cowboyverhaal was. Wat zou de Duitse keizer op vijf dagen voor zijn troonsafstand in deze contreien komen doen?

Blz.80: De kanonnen van het ‘Quartier du Bois’ van Koksijde – Michel Piérart

In juni 1916 kwam de toestemming van de hoogste Franse legerleiding voor het vervoer via spoor naar Koksijde van twee grote artillerie- stukken van 270 mm. Deze ALVF (artillerie lourde sur voie ferrée) woog 30 ton en had een bereik van ongeveer 30 kilometer.

Blz.86: Canadese spoorwegtroepen aan de Westkust – Luc Vanacker

Toen ze op 25 augustus 1915 in het niet bezette stukje België aankwamen met 17 officieren en 441 ‘other ranks’, werden ze aanvankelijk toegewezen aan de Belgische Tweede en Zesde Legerdivisie en legden ze (smal)sporen in de loopgraven.

Kort:

Blz. 18: Weggevoerde en omgekomen Hobokenaren 1916-1917. Johnny Driesen

Blz. 38: ‘Het Arabisch kruitvat’, boek introductie. F. Vandenbroucke

Blz. 66: Vinnige belangstelling. Herman Verstraete

Blz. 76: Kortrijk: Bloedig luchtbombardement of was er iets anders aan de hand? F. Vandenbroucke

 

Inhoudsopgave Shrapnel 2018 nr. 1

Blz.  2: De Frontbeweging tegenover het militaire machtsapparaat in 1917, Luc Vandeweyer

Blz.  3: ‘Tegen de beslissingen op het slagveld is geen beroep mogelijk’,   Freddy Vandenbroucke

‘Het ging over de grote strijd tussen de naties waarin geen bestand of pauze bestaat, doch de sterkste de overwinning laat behalen. Patriottisme en militaire deugden, daar draaide het om’.

Blz.  9: De daverende Marseillaise ,Herman Verstraete 

Iedere protestbetoging, van welke kleur ook, in zaal of ergens te velde, voor of tegen het aanleggen van een vliegveld, voor of tegen een nieuwe autoweg: een denderende Marseillaise.

Blz. 13: De Slag aan Ferme de Quennevières (6 tot 15 juni 1915),      Freddy Vandenbroucke 

De frontlijn kwam bij Quennevières tot stand op wat je een (hoog)vlakte kunt noemen. Voor de Duitsers lag kort na de voorste loopgraven de ravin de Martinet. Vanuit die loopgraven werden verbindingsgangen uitgedolven tot de ravijn die een ideale schuilplaats was voor troepen in betrekkelijke rust maar toch dichtbij in geval van een onverhoedse aanval.

Blz. 25: ‘Eer Vlaanderen vergaat’, een licht karikaturaal  verhaal over romantisch nationalisme,                                        Freddy Vandenbroucke 

Florimond las geen dagbladen meer en dat gaf hem rust. Te lang had hij zich blindgestaard op de blokletters: ‘Les forts de Liége tiennent toujours’. Als het achteraf bleek dat ze al een hele tijd waren gevallen; zulke onmogelijke onzin werd op evangelietoon uitgekraamd, de pers zwolg in aantijging en ophitsing, zodat Florimond aan alle dagbladgeschrijf de brui gaf…

Blz. 31: Kort voor het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog  werd Duitsland opgeschrikt door enkele massamoorden,                 Freddy Vandenbroucke 

Losgeslagen enkelingen, iets van overal en van alle tijden.

Blz. 33:  Vergeten Franse Chinezen?  Herman Verstraete 

Van die 140 000 bleven er na WO I maximaal nog 1.800 in Frankrijk wonen.

Blz. 35: Een moordpoging op een Duitse Feldgendarm in Gullegem in 1916,     Jan Vancoillie

Gefreiter Seiffert doet naar gewoonte ’s avonds zijn ronde om te zien of alles rustig is in Gullegem.

Blz. 39: Trompetten of klaroenen en trommen,                   Roger V. Verbeke 

De oorsprong van de militaire muziek ligt in de eeuwenoude behoefte signalen te geven aan personen of groepen op een afstand die niet met de stem overbrugbaar is.

Blz. 43: Friedhof Epinonville en het LIR 122  tijdens het Frans offensief van 20 augustus1917 , Wim Degrande                                                               

Het gaat hier om een deel van  de zogenaamde ‘Tweede Slag om Verdun’.

Blz. 51: Oorlog met voorbedachten rade … en de winnaar was …             Herman Verstraete 

‘’De oorlog heeft tot nu toe onze zakencijfers vervijfvoudigd, onze winsten vertienvoudigd. Onze geallieerden zijn op de eerste plaats onze winstbezorgers. Wij worden rijk door in Europa katoen te leveren, wol, vlees, staal, obussen”…

Blz. 53: Hier ist etwas Loos! (deelI) , Yves Derveaux 

Het Kriegstagebuch van leerkracht-soldaat Fritz Schlegelmilch brengt voor een stuk de Duitse versie van de Battle of Loos. Vanuit Vlaanderen werd zijn regiment, het RIR 233 naar de omgeving van Loos gestuurd om er de gaten op te vullen. In vergelijking met de Artois lag in september – oktober 1915 het Vlaamse front er  betrekkelijk  rustig bij.

Blz: 59: Erich Ludendorff herschrijft geschiedenis,     Johan Vermeeren 

In de verwarrende jaren na de Eerste Wereldoorlog zocht Erich Ludendorff verklaringen voor de Duitse nederlaag. Hij vond een duister complot van bovenstatelijke machten. Ludendorff ontdekte dat de oorlog een ongelijke strijd was geweest die Duitsland nooit had kunnen winnen, zelfs niet onder zijn leiding.

Blz. 65: Van de Eerste naar de Tweede Wereldoorlog: het ‘Mirakel van Duinkerke’ verklaard door het ‘Mirakel van de Marne’?              Herman Verstraete 

Twee verschillende oorlogen,  twee dezelfde dilemma’s.

 Blz. 71: De strijd om de Dardanellen (deel I)                                                 Eric Boot 

De Brits- Franse maritieme operaties in de zee-engte (19 februari -25 april 1915) voorafagaande aan de landingen op Gallipoli waardoor de doorgang naar de Zwarte Zee kon vrijkomen.

Blz. 76: Britse veldhospitalen in de sector Nieuwpoort           

Luc Vanacker& Guido Mahieu

Op 22 juni worden in l’Océan al ‘drie lelijk toegetakelde Britten’ opgenomen. Op 27 juni zijn er al ’75 gewonden’ en nog eens ’40 in de nacht’. ‘Sinds de komst van de Britten hebben we enorm veel werk. We slapen maar drie en een half uur’ schrijft ver-pleegster Jane De Launoy op 28 juni.

 

Blz. 84:  Een oorlogsvriendschap. Een late brief van Joe English aan Jozef Gesquière

Jozef Ameeuw

Als jonge leerkracht van het 3de en 4de leerjaar, maakte hij tijdens de Eerste Wereldoorlog kennis met Joe English…

Blz. 89: De betekenis van Thoma Ernest Hulme,     Luc Vanacker

T.E. Hulme (1883-1917) schreef twee of drie gedichten die door T.S. Eliot terecht omschreven zijn als van de mooiste korte gedichten in de Engelse taal.

Korte bijdragen op de blz. 24 over de Venezolaanse oorlogsvrijwilliger José de Jesus Sanchez Carrero, (F. Vandenbroucke); blz. 38 over poolhonden in dienst van het Franse leger (Herman Verstraete); blz. 58 over Dark Tourism (Freddy Vandenbroucke); blz. 64 blz over Stefan Zweig en Georg Trakl (Freddy  Vandenbroucke); blz. 70 over historicus Theodor Mommsen (Dirk Rochtus).

Inhoudsopgave Shrapnel 2017 nr. 4

Blz. 2: Passendale: Canadezen in het gareel voor de laatste stoot , 

Freddy Vandenbroucke

Wat de Canadeze generaal Currie eiste leek op het nieuwe Franse concept. Een afdoende hoeveelheid artilleriesteun, die een aanval dekt over een relatief smal front (ongeveer 3 km), uigevoerd door amper twee divisies in de frontlijn die dan maar met een beperkt aantal bataljons in de vuurlinie blijven die vervolgens snel worden afgelost.

Blz. 11: Een onverteld verhaal na negentig jaar uit het ongewisse gehaald, Ingrid Pype

De lijken in kisten gelegd, werden tot vóór de kerk gebracht. ’t Was door bemiddeling van zekere Juffr. Orian die zich daarmee gelastte in al de parochies rond Merchtem, en men mag zeggen dat verscheidene zijn terecht gekomen daardoor die anders nooit zouden teruggevonden zijn. Aan de Kerk werden de gebeden gelezen door de geestelijkheid der parochie. Hier moeten we in ’t voorbijgaan aanstippen dat een Duitsche delegatie van Dendermonde aanwezig was bij de ceremonie. Als er te ‘paradeeren’ was, ontbraken ze niet.”…

Blz. 23: Korpsbevelhebber, generaal Berthold von Deimling, ‘Schlächter von Ypern’?   Freddy Vandenbroucke / Herman Verstraete

Berthold Deimling, hoewel geen Pruisische jonker, waarmee Duitse topgeneraals wel eens worden geïdentificeerd, was al even-min van adellijke afkomst waarmee het kruin van de legertop vol van zat, de von’s van hier tot ginder. Nochtans, ook hij kon vanaf 1905 een von aan zijn naam toevoegen, na in de adelstand te zijn verheven. Maar in wezen bleef hij een zoon uit een begoede burgerklasse, meer bepaald hogere ambtenarij. Daar zal hij na een abrupt afgebroken militaire carrière, mentaal weer bij ‘thuis-komen’. Hij werd immers eind 1916 ‘kaltgestellt’ door het nieuwe tandem von Hindenburg-Ludendorff als Oberste Heeresleitung.

 Blz. 44: Keizer Wilhelm II… , Herman Verstraete

Ook in zijn onmiddellijke omgeving maakte men zich zorgen om zijn woede-aanvallen, zijn mentale evenwichtsstoornissen, zijn hal-lucinaties. In kleine kring werd er zelfs aan gedacht hem af te zetten. Wilhelm wees zijn moeder af en verachtte zijn vader. Hij had een haatliefde-relatie met zijn moeder, Victoria van Saksen Coburg-Gotha, dochter van de gelijknamige Britse koningin. Geleidelijk kreeg de moeder afkeer van haar zoon.

Blz. 47: Executieplaats  Dickebusch Huts …  Shot at dawn (deel 2) , Marnick Storme

Bij de plaatsen van executies springen twee locaties in het oog door het hoge aantal voltrokken vonnissen: Poperinge en ‘Dicke-busch Huts‘. Dat Poperinge als rustkwartier ook heel wat krijgsraden te verwerken kreeg, is genoegzaam bekend. ‘Dickebusch Huts’ echter doet menigeen de wenkbrauwen fronsen…

Blz. 51: De dood van de expressionist Wilhelm Morgner en de gevechten door het RIR 262 te Langemark, augustus 1917               Wim  Degrande

In 1912 was zijn werk al te bewonderen op de grootse tentoonstelling “Sonderbund-Ausstellung” in Keulen. In datzelfde jaar maakt hij kennis met Franz Marc en Wassily Kandinsky en de “Blaue Reiter“.

Blz. 57: Een haast vergeten strijd aan de Somme…in 1914, Eric Wils

Na het gevecht op 28 augustus 1914 werden eerst de Franse gewonden zo goed als mogelijk geholpen door de dorpsbewoners. Na de gewonden kwamen de doden, die pas vanaf 30 augustus met behulp van boerenkarren van het slagveld werden gehaald. In de hitte van augustus waren de lichamen al aan het ontbinden…

Blz. 67: Gabriele d’Annunzio, dichter in woord  en  strijder in  daad tot  ter dood van anderen,  Freddy Vandenbroucke                                        

Gabriele d’ Annunzio sprak in mystieke bewoordingen, gebruikte woordspellingen en riep verheven gedachten op, trouwens ook een beproefd recept voor sekteleiders. Hij zwelgde in bombastische retoriek, zonder ooit ontnuchterd te worden door werkelijk-heidszin. Bovenal hield hij van grootsheid, niet alleen als persoonlijk gevoel, maar ook als iets gemeenschappelijk en kleefde daar de gedachte aan dat daarvoor oorlog niet eens een noodzakelijk kwaad was.

Blz. 74: Tunnelling: de aardbeving-idee … Uit het dagelijkse leven van tunnelgravers…,      Herman Verstraete

Zoals bij veel geallieerden kregen de gravers royale hoeveelheden rum. Ze hadden het nodig. Op de stenen kruiken stond: SRD. Strong Rum: Dilute. Straf goedje: uitlengen. Dat uitlengen werd soms vergeten.

Blz. 80: Dunkirk: een film, Luc Vanacker

Wie een historisch correct verhaal wil horen, kan terecht in het vernieuw-de Bastion 32 in Duinkerke. Het aantal bezoekers schoot er dank zij de film de hoogte in. Ook het boek van Joshua Levine, Duinkerke. Het verhaal achter de spectaculaire bioscoopfilm, biedt een vrij volledig en evenwichtig verhaal van de gebeurtenissen.

Blz. 83: Ontploffing in het munitiedepot Elzentap, Luc Vanacker

Tijdens de voorbereiding van de Derde Slag bij Ieper werd beslist om bijkomende munitiedepots op te richten, onder meer op het gehucht Klein Leisele en bij de Elzentap. Niet alleen voor het Belgische leger, maar ook voor het Franse en het Britse.

Blz. 86: Twee Britten aan de Belgische kust,  Luc Vanacker

Op twee figuren van de Dover Patrol gaan we hier wat nader in: (1) luitenant Edward Wise van de monitor Severn en (2) onder-luitenant Edgar Donovan van de Royal Naval Siege Guns in de duinen van Oostduinkerke.

Kort:

Blz. 10: Een nieuw standbeeld voor Guynemer, Luc Vanacker

Blz. 56: Het verhaal achter sommige oorlogsmonumenten ,Freddy Vandenbroucke

Blz. 66: Column: De varkens van Hasselt, Luc Vandeweyer

Blz. 89: Erratum – Jules Deman (Shrapnel 2017 nr.3)  Francis Devlamynck

 

INHOUDSOPGAVE SHRAPNEL 2017 NR. 3

Blz 2: Wat zijn recensies waard? Luc Vandeweyer

Blz 3: De Franse inbreng in de Derde Slag bij Ieper, Freddy Vandenbroucke

Dat paste volkomen in het concept van les offensives à objectifs limités.

Blz 9: Tijdens de Derde Slag bij Ieper werd verwoed gevochten voor het Herenthage park dat meerdere malen van bezetter wisselde, Etienne Delannoo+

Nu volgde wat de Britten ‘Haig Weather’ noemden; zonder ophouden regende het van 31 juli tot 4 augustus. De 30th Division werd na enkele dagen afgelost door de 18th Division. Dag en nacht wachtten de mannen nu in het verzopen land in granaattrechters waar soms lijken in ronddreven’.

Blz 33: Hoe een nederlaag herdenken? Of elke oorlog duurt honderd jaar, Herman Verstraete

Nooit had een Franse president zich daar vertoond. Want in 1917 een zodanige mislukking dat latere Franse schoolboeken Chemin des Dames slechts heel schuchter vermeldden. Daar het Franse leger – zoals ieder leger – moeilijk begrip voor opstandige poilus kan opbrengen, is het voor een president, chef van het leger, dubbel moeilijk zich daar te laten zien.

Blz 35: Jules Joseph Deman, Belgisch soldaat in de Grote Oorlog, Francis Devlamynck

Na verloop van tijd werden cavaleristen getransfereerd naar de artillerie. Zo ging Jules Deman op 30 november 1916 over naar het 5e Artillerieregiment in zijn vroeger Ve Legerdivisie.

Blz 45: 1914: De spookspoorlijn van Warneton naar de Zwijnebak, Freddy Vandenbroucke

Op de militaire kaart, uitgegeven in 1911 staat een spoorvak ingetekend dat aftakt bij Warneton (Waasten) van de lijn Kortrijk – Armentières. Maar toen in 1914 de oorlog uitbrak was er wellicht enkel een concessie verleend maar de aanleg was nog niet aangevat.

Blz 49: Paul Mauk, Duitslands jongste gesneuvelde, Wim Degrande

Paul Mauk heeft de illustere eer als jongste gesneuvelde Duitse oorlogsvrijwilliger uit WO1 de geschie-denis in te gaan. Of dit wordt althans aangenomen. Hij stierf nog geen 15 jaar oud.

Blz 55: ‘Hij was direct een lijk’: de Slag bij Sint-Margriete-Houtem vanop de eerste rij,

Yves Derveaux

Dankzij Le Combat de Hautem-Sainte-Marguerite (1923) van kolonel Crame weten we perfect wie er zich waar bevindt op die noodlottige 18de augustus. Majoor Dugniolle geeft rond de middag de 1ste, 2de en 3de compagnie van het I/22 Li de opdracht om positie in te nemen in de loopgraven 800 meter ten oosten van Sint-Margriete-Houtem.

Blz 61: Geblinddoekt …’Shot at dawn’ in de Ieperboog, Marnick Storme

Meer dan de helft van de 346 mannen die door het Britse leger gefusilleerd werden voor een militair vergrijp, vochten in de Ieperboog.

Blz 65: Poilu cocu…Bedrogen en woest van colère!     Herman Verstraete

…in WO I: Zonder remmen vertoonde ze zich met mannen in het publiek, in cafés, uitgedost en opgetut in uitdagende toiletten. Niemand kon ernaast kijken…

Blz 67: De verleidelijke overwinnaars, Herman Verstraete

… in WO II: Op een van de bekende Duitse affiches in Frankrijk stond: “Populations abandonnées, faites confiance au soldat allemand”.

Blz 71: Van kasteel naar het front; de oorlogsdagboeken van Jozef Simons 1914 -1918,

Stijn Geudens

Zijn bekendste werk is zonder twijfel de frontroman Eer Vlaanderen vergaat (1927) over de Vlaamse bewustwording in de loopgrachten aan de IJzer.

Blz 75: General Sixt von Armin, Jan Vancollie

Friedrich Bertram Sixt von Armin neemt op 16 juni 1870 dienst in het toen nog Pruisische leger om net als zijn vader een militaire carrière te beginnen.

Blz 78: De Russen van Adinkerke, Luc Vanacker

In Adinkerke bevinden zich vier Russische graven op Adinkerke Military Cemetery.

Blz 83: Dokter Jozef Verduyn, de man achter de Heldenhulde,

Luc Vanacker

Op 1 augustus 1914 werd Jozef Verduyn opgeroepen als adjunct-geneesheer, een functie die hij heel de oorlog zou uitoefenen. Hij werd beoordeeld als: ‘Een robuuste gezondheid, een standvastig karakter, een goede opvoeding, gezond verstand, gedisciplineerd tegenover zijn meerderen, maar te familiaar tegenover soldaten.’

Blz 86: Moresnet: een historisch schampschot, Freddy Vandenbroucke

Belgisch Moresnet, Neutraal Moresnet, Neu – Moresnet en nog eens een zinkmijn. Probeer daar maar een lijn in te trekken.

En verder:

Blz 44: De Franse voorgeschiedenis van de staat Syrië

Freddy Vandenbroucke

Blz 48: Maggi in oorlog, Herman Versrtaete

Blz 54: Henri Chassaigne was een nietsnut en een schavuit, Freddy Vandenbroucke

Blz 74: De zaak Guynemer, het misplaatste misprijzen voor de volkse overlevering, Luc Vanacker

Advertenties