Tijdschrift

Inhoudsopgave Shrapnel 2017 nr. 4

Blz. 2: Passendale: Canadezen in het gareel voor de laatste stoot , 

Freddy Vandenbroucke

Wat de Canadeze generaal Currie eiste leek op het nieuwe Franse concept. Een afdoende hoeveelheid artilleriesteun, die een aanval dekt over een relatief smal front (ongeveer 3 km), uigevoerd door amper twee divisies in de frontlijn die dan maar met een beperkt aantal bataljons in de vuurlinie blijven die vervolgens snel worden afgelost.

Blz. 11: Een onverteld verhaal na negentig jaar uit het ongewisse gehaald, Ingrid Pype

De lijken in kisten gelegd, werden tot vóór de kerk gebracht. ’t Was door bemiddeling van zekere Juffr. Orian die zich daarmee gelastte in al de parochies rond Merchtem, en men mag zeggen dat verscheidene zijn terecht gekomen daardoor die anders nooit zouden teruggevonden zijn. Aan de Kerk werden de gebeden gelezen door de geestelijkheid der parochie. Hier moeten we in ’t voorbijgaan aanstippen dat een Duitsche delegatie van Dendermonde aanwezig was bij de ceremonie. Als er te ‘paradeeren’ was, ontbraken ze niet.”…

Blz. 23: Korpsbevelhebber, generaal Berthold von Deimling, ‘Schlächter von Ypern’?   Freddy Vandenbroucke / Herman Verstraete

Berthold Deimling, hoewel geen Pruisische jonker, waarmee Duitse topgeneraals wel eens worden geïdentificeerd, was al even-min van adellijke afkomst waarmee het kruin van de legertop vol van zat, de von’s van hier tot ginder. Nochtans, ook hij kon vanaf 1905 een von aan zijn naam toevoegen, na in de adelstand te zijn verheven. Maar in wezen bleef hij een zoon uit een begoede burgerklasse, meer bepaald hogere ambtenarij. Daar zal hij na een abrupt afgebroken militaire carrière, mentaal weer bij ‘thuis-komen’. Hij werd immers eind 1916 ‘kaltgestellt’ door het nieuwe tandem von Hindenburg-Ludendorff als Oberste Heeresleitung.

 Blz. 44: Keizer Wilhelm II… , Herman Verstraete

Ook in zijn onmiddellijke omgeving maakte men zich zorgen om zijn woede-aanvallen, zijn mentale evenwichtsstoornissen, zijn hal-lucinaties. In kleine kring werd er zelfs aan gedacht hem af te zetten. Wilhelm wees zijn moeder af en verachtte zijn vader. Hij had een haatliefde-relatie met zijn moeder, Victoria van Saksen Coburg-Gotha, dochter van de gelijknamige Britse koningin. Geleidelijk kreeg de moeder afkeer van haar zoon.

Blz. 47: Executieplaats  Dickebusch Huts …  Shot at dawn (deel 2) , Marnick Storme

Bij de plaatsen van executies springen twee locaties in het oog door het hoge aantal voltrokken vonnissen: Poperinge en ‘Dicke-busch Huts‘. Dat Poperinge als rustkwartier ook heel wat krijgsraden te verwerken kreeg, is genoegzaam bekend. ‘Dickebusch Huts’ echter doet menigeen de wenkbrauwen fronsen…

Blz. 51: De dood van de expressionist Wilhelm Morgner en de gevechten door het RIR 262 te Langemark, augustus 1917               Wim  Degrande

In 1912 was zijn werk al te bewonderen op de grootse tentoonstelling “Sonderbund-Ausstellung” in Keulen. In datzelfde jaar maakt hij kennis met Franz Marc en Wassily Kandinsky en de “Blaue Reiter“.

Blz. 57: Een haast vergeten strijd aan de Somme…in 1914, Eric Wils

Na het gevecht op 28 augustus 1914 werden eerst de Franse gewonden zo goed als mogelijk geholpen door de dorpsbewoners. Na de gewonden kwamen de doden, die pas vanaf 30 augustus met behulp van boerenkarren van het slagveld werden gehaald. In de hitte van augustus waren de lichamen al aan het ontbinden…

Blz. 67: Gabriele d’Annunzio, dichter in woord  en  strijder in  daad tot  ter dood van anderen,  Freddy Vandenbroucke                                        

Gabriele d’ Annunzio sprak in mystieke bewoordingen, gebruikte woordspellingen en riep verheven gedachten op, trouwens ook een beproefd recept voor sekteleiders. Hij zwelgde in bombastische retoriek, zonder ooit ontnuchterd te worden door werkelijk-heidszin. Bovenal hield hij van grootsheid, niet alleen als persoonlijk gevoel, maar ook als iets gemeenschappelijk en kleefde daar de gedachte aan dat daarvoor oorlog niet eens een noodzakelijk kwaad was.

Blz. 74: Tunnelling: de aardbeving-idee … Uit het dagelijkse leven van tunnelgravers…,      Herman Verstraete

Zoals bij veel geallieerden kregen de gravers royale hoeveelheden rum. Ze hadden het nodig. Op de stenen kruiken stond: SRD. Strong Rum: Dilute. Straf goedje: uitlengen. Dat uitlengen werd soms vergeten.

Blz. 80: Dunkirk: een film, Luc Vanacker

Wie een historisch correct verhaal wil horen, kan terecht in het vernieuw-de Bastion 32 in Duinkerke. Het aantal bezoekers schoot er dank zij de film de hoogte in. Ook het boek van Joshua Levine, Duinkerke. Het verhaal achter de spectaculaire bioscoopfilm, biedt een vrij volledig en evenwichtig verhaal van de gebeurtenissen.

Blz. 83: Ontploffing in het munitiedepot Elzentap, Luc Vanacker

Tijdens de voorbereiding van de Derde Slag bij Ieper werd beslist om bijkomende munitiedepots op te richten, onder meer op het gehucht Klein Leisele en bij de Elzentap. Niet alleen voor het Belgische leger, maar ook voor het Franse en het Britse.

Blz. 86: Twee Britten aan de Belgische kust,  Luc Vanacker

Op twee figuren van de Dover Patrol gaan we hier wat nader in: (1) luitenant Edward Wise van de monitor Severn en (2) onder-luitenant Edgar Donovan van de Royal Naval Siege Guns in de duinen van Oostduinkerke.

Kort:

Blz. 10: Een nieuw standbeeld voor Guynemer, Luc Vanacker

Blz. 56: Het verhaal achter sommige oorlogsmonumenten ,Freddy Vandenbroucke

Blz. 66: Column: De varkens van Hasselt, Luc Vandeweyer

Blz. 89: Erratum – Jules Deman (Shrapnel 2017 nr.3)  Francis Devlamynck

 

INHOUDSOPGAVE SHRAPNEL 2017 NR. 3

Blz 2: Wat zijn recensies waard? Luc Vandeweyer

Blz 3: De Franse inbreng in de Derde Slag bij Ieper, Freddy Vandenbroucke

Dat paste volkomen in het concept van les offensives à objectifs limités.

Blz 9: Tijdens de Derde Slag bij Ieper werd verwoed gevochten voor het Herenthage park dat meerdere malen van bezetter wisselde, Etienne Delannoo+

Nu volgde wat de Britten ‘Haig Weather’ noemden; zonder ophouden regende het van 31 juli tot 4 augustus. De 30th Division werd na enkele dagen afgelost door de 18th Division. Dag en nacht wachtten de mannen nu in het verzopen land in granaattrechters waar soms lijken in ronddreven’.

Blz 33: Hoe een nederlaag herdenken? Of elke oorlog duurt honderd jaar, Herman Verstraete

Nooit had een Franse president zich daar vertoond. Want in 1917 een zodanige mislukking dat latere Franse schoolboeken Chemin des Dames slechts heel schuchter vermeldden. Daar het Franse leger – zoals ieder leger – moeilijk begrip voor opstandige poilus kan opbrengen, is het voor een president, chef van het leger, dubbel moeilijk zich daar te laten zien.

Blz 35: Jules Joseph Deman, Belgisch soldaat in de Grote Oorlog, Francis Devlamynck

Na verloop van tijd werden cavaleristen getransfereerd naar de artillerie. Zo ging Jules Deman op 30 november 1916 over naar het 5e Artillerieregiment in zijn vroeger Ve Legerdivisie.

Blz 45: 1914: De spookspoorlijn van Warneton naar de Zwijnebak, Freddy Vandenbroucke

Op de militaire kaart, uitgegeven in 1911 staat een spoorvak ingetekend dat aftakt bij Warneton (Waasten) van de lijn Kortrijk – Armentières. Maar toen in 1914 de oorlog uitbrak was er wellicht enkel een concessie verleend maar de aanleg was nog niet aangevat.

Blz 49: Paul Mauk, Duitslands jongste gesneuvelde, Wim Degrande

Paul Mauk heeft de illustere eer als jongste gesneuvelde Duitse oorlogsvrijwilliger uit WO1 de geschie-denis in te gaan. Of dit wordt althans aangenomen. Hij stierf nog geen 15 jaar oud.

Blz 55: ‘Hij was direct een lijk’: de Slag bij Sint-Margriete-Houtem vanop de eerste rij,

Yves Derveaux

Dankzij Le Combat de Hautem-Sainte-Marguerite (1923) van kolonel Crame weten we perfect wie er zich waar bevindt op die noodlottige 18de augustus. Majoor Dugniolle geeft rond de middag de 1ste, 2de en 3de compagnie van het I/22 Li de opdracht om positie in te nemen in de loopgraven 800 meter ten oosten van Sint-Margriete-Houtem.

Blz 61: Geblinddoekt …’Shot at dawn’ in de Ieperboog, Marnick Storme

Meer dan de helft van de 346 mannen die door het Britse leger gefusilleerd werden voor een militair vergrijp, vochten in de Ieperboog.

Blz 65: Poilu cocu…Bedrogen en woest van colère!     Herman Verstraete

…in WO I: Zonder remmen vertoonde ze zich met mannen in het publiek, in cafés, uitgedost en opgetut in uitdagende toiletten. Niemand kon ernaast kijken…

Blz 67: De verleidelijke overwinnaars, Herman Verstraete

… in WO II: Op een van de bekende Duitse affiches in Frankrijk stond: “Populations abandonnées, faites confiance au soldat allemand”.

Blz 71: Van kasteel naar het front; de oorlogsdagboeken van Jozef Simons 1914 -1918,

Stijn Geudens

Zijn bekendste werk is zonder twijfel de frontroman Eer Vlaanderen vergaat (1927) over de Vlaamse bewustwording in de loopgrachten aan de IJzer.

Blz 75: General Sixt von Armin, Jan Vancollie

Friedrich Bertram Sixt von Armin neemt op 16 juni 1870 dienst in het toen nog Pruisische leger om net als zijn vader een militaire carrière te beginnen.

Blz 78: De Russen van Adinkerke, Luc Vanacker

In Adinkerke bevinden zich vier Russische graven op Adinkerke Military Cemetery.

Blz 83: Dokter Jozef Verduyn, de man achter de Heldenhulde,

Luc Vanacker

Op 1 augustus 1914 werd Jozef Verduyn opgeroepen als adjunct-geneesheer, een functie die hij heel de oorlog zou uitoefenen. Hij werd beoordeeld als: ‘Een robuuste gezondheid, een standvastig karakter, een goede opvoeding, gezond verstand, gedisciplineerd tegenover zijn meerderen, maar te familiaar tegenover soldaten.’

Blz 86: Moresnet: een historisch schampschot, Freddy Vandenbroucke

Belgisch Moresnet, Neutraal Moresnet, Neu – Moresnet en nog eens een zinkmijn. Probeer daar maar een lijn in te trekken.

En verder:

Blz 44: De Franse voorgeschiedenis van de staat Syrië

Freddy Vandenbroucke

Blz 48: Maggi in oorlog, Herman Versrtaete

Blz 54: Henri Chassaigne was een nietsnut en een schavuit, Freddy Vandenbroucke

Blz 74: De zaak Guynemer, het misplaatste misprijzen voor de volkse overlevering, Luc Vanacker

Advertenties